Vinden we de 25e ‘Herenboerderij’ straks in Doetinchem of Gaanderen?

DOETINCHEM– Zo’n vijftig belangstellenden luisteren donderdag 21 november bij Het Onland geboeid naar Maarten Scherrenburg, projectleider nieuwe boerderijen bij de Stichting Herenboeren Nederland HBNL. Zijn verhaal gaat over de uitgangspunten en de successtory van HBNL sinds de oprichting van de eerste herenboerderij in Boxtel in 2016. 

Door Bert Vinkenborg 

In de daaropvolgende acht jaren zijn al 22 herenboerderijen in heel Nederland opgericht en daar komen naar verwachting er nog twee of drie bij. Eén daarvan zou in 2026 in Doetinchem of Gaanderen kunnen opstarten als voldoende (coöperatie)leden aangeworven kunnen worden.  

 Wat houdt het concept Herenboeren precies in? Een Herenboerderij produceert met de leden van de coöperatie onder begeleiding van professionele boeren het dagelijkse voedsel voor rond de 250 huishoudens, ongeveer 500 monden die gevuld moeten worden met dagelijks voedsel dat op een verantwoorde manier zonder gebruik van pesticiden of kunstmest verbouwd wordt. De leden hoeven geen landbouwkundige opleiding te hebben genoten maar moeten wel enthousiast zijn voor het idee van hun eigen boerderij. Een Herenboerderij heeft een oppervlakte van ongeveer 20 hectare waarop een uiteenlopend aanbod van gewassen wordt verbouwd en in een aantal gevallen ook dieren worden gehouden. Leden kunnen meehelpen op de boerderij onder leiding van één tot drie professionele boeren en kunnen deelnemen aan werkgroepen of zitting nemen in het bestuur. 

Een
Herenboerderij
draait zonder
subsidies - er is
geen
economische
prikkel

Biologisch is de minimale standaard van waaruit gewerkt wordt. Samen met andere regeneratieve boeren wordt door HBNL gewerkt aan een eigen kwaliteitscontrolesysteem. PGS, een vorm van lokale kwaliteitscontrole voor de duurzame productiewijze door de betrokken producenten. 

Productie afgestemd op de behoefte van de leden
De drie pijlers van Herenboerderijen zijn natuur gedreven, sociaal verbonden en economisch gedragen. De uitgangspunten zijn dat een Herenboerderij een coöperatie is, de waardering van de minimale arbeid van de leden is in de begroting geborgd, de productie is afgestemd op de voedingsbehoefte van de leden, producten worden niet verkocht, financiering door inleggeld en contributie en natuur gedreven. Tijdens het werk leert men van elkaar. De boerderij is onderdeel van een lerend en experimenterend netwerk.  

Mensen die geïnteresseerd zijn en willen zien hoe het in de praktijk werkt kunnen een kijkje gaan nemen bij een Herenboerderij in de buurt. Op zaterdag zijn er vaak rondleidingen.  

Het mooie van de situatie in Doetinchem / Gaanderen is dat er al een kansrijke locatie op fietsafstand van zowel Doetinchem als Gaanderen in beeld is. Als dat lukt  dan volgt het werven van kartrekkers en bestuursleden en het oprichten van een coöperatie u.a. Het hele proces vindt plaats onder begeleiding van Herenboeren Nederland.  

Behalve werk zit er ook een sociale kant aan het concept. Leden mogen meedoen op de boerderij, maar het moet niet. Veel mensen vinden het gewoon leuk. Samen met de andere leden zijn ze eigenaar van een boerderij van zo’n 20 hectare en mogen zich dus Herenboer noemen.  

Een Herenboerderij draait zonder subsidies en er is geen economische prikkel om steeds meer te gaan produceren ten koste van de grond en het milieu.  

Na de uitvoerige presentatie bleven er nog genoeg vragen over die in de tweede helft van de avond door Scherrenburg zo goed mogelijk werden beantwoord. Voor belangstellenden die willen weten of het iets voor hen is komt hij graag nog een keer terug. 

Meer informatie is te vinden op deze website.