
Martha Wijngaards bij Crematorium Slangenburg. Foto: Roel Kleinpenning
Deze keer hoeft Martha Wijngaards helemaal niets te regelen
MaatschappijDOETINCHEM/HENGELO - De pensioenborrel op donderdag 10 september stond keurig in de agenda. Dat daar ook nog een foto en interview bij kwamen, had Henk Wijngaards zijn vrouw Martha alleen even niet verteld. “Ik wist van niks”, zegt ze zichtbaar ongemakkelijk. Niet zo gek ook: bijna dertig jaar lang was zíj juist degene die bij DELA Crematorium Slangenburg alles voor anderen regelde.
Door Kelly Heerink
En dat deed ze geen dag met tegenzin. Zelfs Martha Wijngaards zelf vindt dat na 29 jaar nog bijzonder. “Ik kwam vanuit de horeca via een uitzendbureau hier terecht. Toen was het nog Yarden”, vertelt de 70-jarige Hengelose. “Ik werkte daarvoor vaak ’s nachts bij bruiloften en partijen.”
‘Van trouw naar rouw’ - het klinkt als een flinke overgang, maar in de praktijk bleek die kleiner dan gedacht. “Er zijn meer collega’s die uit de horeca komen. De werkethos is hetzelfde: je stelt je dienstbaar op”, aldus Martha. Haar visie? “Iedereen verdient een goed afscheid.”
Na ongeveer een jaar in dienst als uitzendkracht kreeg Martha in 1998 een vast contract. Als aulamedewerker ontving ze onder meer rouwauto’s, begeleide ze de familie zowel naar de familiekamer als naar de aula, bereidde ze de dienst voor, maakte ze opnames en zorgde ze er voor dat alle benodigdheden klaarstonden. Kortom: alles om ervoor te zorgen dar een plechtigheid zo soepel mogelijk verliep naar wens van de familie.
Van cassettebandje naar laptop
In bijna drie decennia zag ze het werk behoorlijk veranderen. Alleen de muziekvoorziening al. “Vroeger kregen we cassettebandjes: kant A en kant B. Daarna kwam de cd. We hadden toen ook nog een aparte regiekamer. Nu gebeurt eigenlijk alles vanuit de aula zelf, met een laptop.”
Ook het gebouw veranderde keer op keer. “Ik heb heel wat verbouwingen meegemaakt. Dan zat de keuken hier, dan weer daar”, zegt ze met een lach.
Een andere wereld was de ovenruimte, waar Martha in haar beginjaren eveneens werkte. “Daar heb ik echt wel nachtmerries van gehad.” Het werk was bovendien lichamelijk zwaar. Inmiddels is veel geautomatiseerd en elektrisch. Toch kijkt ze ook op die periode met een zekere genegenheid terug. “Het had ook wel wat. Zo heb ik eens met een collega een echtpaar naar de oven gebracht. We zorgden dat ze tegelijkertijd gingen.”
Zo maakte ze van alles mee. Dingen die ze niet snel vergeet. Mooie, pijnlijke, indrukwekkende en zelfs lachwekkende momenten achter de schermen. Haar werk brengt alle emoties met zich mee.
Vanuit haar hart
Sommige afscheidsdiensten staan nog altijd scherp op haar netvlies. Zoals die van twee families uit Lichtenvoorde en Groenlo die zwaar werden getroffen door een lawine in Oostenrijk. “Alleen de vrouwen bleven over. Het duurde wel tien dagen voordat de overledenen weer in Nederland waren. Die dames zochten steun bij elkaar, deden alles samen. “Toen alles achter de rug was, zei één van hen: ‘Nu lust ik wel een wijntje’. Uiteindelijk hebben we nog een hele poos met elkaar nagezeten.”
En dan waren er de situaties die achteraf bijna onwerkelijk klinken. Bij een dienst werd uit voorzorg politie ingezet vanwege spanningen binnen een familie. “Liep ik daar in mijn mantelpakje, terwijl om me heen agenten met kogelwerende vesten stonden.” Bang? Martha haalt haar schouders op. “Nee hoor.”
Juist dat typeert hoe ze haar werk al die jaren deed: nuchter, maar altijd vanuit haar hart. Ook gaf ze mensen haar telefoonnummer of adres mee als dit werd gevraagd. Dat persoonlijke contact bleef niet onopgemerkt. “Ik heb heel wat dankbare brieven gekregen.”
Nu moet het echt
Stoppen bleek ondertussen nog niet zo eenvoudig. Martha wil namelijk helemaal niet met pensioen. Haar contract werd maar liefst nog vier keer verlengd. Maar nu ze 70 jaar oud is, is het moment toch echt gekomen.
En wat ze met al die vrije tijd gaat doen? Daar heeft ze, na bijna dertig jaar waarin alles draaide om regelen, klaarstaan en zorgen dat het voor anderen goed kwam, opvallend genoeg nog geen draaiboek voor. “Ik weet het oprecht niet.”
Op dit moment hoeft ze in ieder geval helemaal niets te regelen, dat is al voor haar gedaan tijdens de pensioenborrel.
Want één ding is zeker: Martha verdient zelf ook een mooi afscheid.








